ÇKP Uluslararası İlişkiler Bakan Yardımcısı Jin Xin’in DÜNYA-MER açılış toplantısında yaptığı konuşmanın tam metnidir.

Sayın Başkan Perinçek, Sayın Direktör Koray, hanımefendiler, beyefendiler, değerli dostlar, hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Çin ile Türkiye arasında diplomatik ilişkilerin kurulmasının 55. yılı vesilesiyle, Çin Komünist Partisi Merkez Komitesi Uluslararası İlişkiler Bürosu heyetine başkanlık ederek Türkiye’yi ziyaret etmekten ve sizlerle birlikte Küresel Medeniyetler Girişimi Araştırma Merkezi’nin açılış törenine katılmaktan büyük memnuniyet duyuyorum. Bu vesileyle, söz konusu merkezin kuruluşunu içtenlikle tebrik ediyor, Çin-Türkiye dostluğuna uzun yıllardır destek veren tüm dostlara en derin saygılarımı sunuyorum.

Dostluk Bağları Denizleri Aştı

Çin ve Türkiye, coğrafi olarak birbirinden uzak olsa da medeniyetler arası etkileşimleri köklü bir geçmişe sahiptir ve dostluk bağları dağları ve denizleri aşmaktadır. İki bin yılı aşkın bir süre önce İpek Yolu, Doğu ile Batı medeniyetlerini birbirine sıkı şekilde bağlamış; Çin ve Türkiye medeniyetleri, karşılıklı öğrenme ve etkileşim içinde birbirini zenginleştirmiş, karşılıklı destek içinde derin bir dostluk biriktirmiştir. Zamanı aşan bu bağ, bugün iki halkın ortak kültürel hafızasının ve değerli mirasının bir parçası haline gelmiştir.

Türkiye Önemli Bir Görev Gördü

Bin yıllık İpek Yolu, iki ülke arasındaki dostluğa tanıklık etmiştir. Türkiye, tarih boyunca kara ve deniz İpek Yolu’nun kesişim noktasında yer alarak Doğu ile Batı medeniyetleri arasında önemli bir köprü görevi görmüştür. Topkapı Sarayı Müzesi’nde muhafaza edilen 12 binden fazla Çin porseleni, Merinos Tekstil Sanayi Müzesinde korunan Çin kökenli ipek dokuma teknikleri ve “çay eşliğinde dostluk kurma” geleneği, bu kültürel etkileşimin somut örnekleridir. Günümüzde ise Çin’in “Kuşak ve Yol” girişimi ile Türkiye’nin “Orta Koridor” planı uyumlaştırılmakta; kadim İpek Yolu, iki halkın ortak çabalarıyla yeniden canlanmaktadır.

Atatürk’ün Sözünü Hatırlattı

Kadim bilgeliğin zamandan ve mekândan bağımsız yankılanışı, iki toplum arasında derin bir düşünsel tınlaşım (rezonans) yaratmıştır. Türk düşünürü Mevlânâ’nın sevgi ve hoşgörü anlayışı ile Çinli filozof Konfüçyüs’ün “insanı sevmek erdemin temelidir” anlayışı aynı değerler etrafında buluşmaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ün “Yurtta sulh, cihanda sulh” ilkesi bugün hâlâ Türkiye’nin dış politikasının temelini oluştururken; bu anlayış, Çin’in “dünya kamuya aittir” ve “uyum içinde birlikte var olma” gibi geleneksel düşünceleriyle örtüşmektedir. Bu ortak değerler, iki ülkenin bölgesel ve uluslararası meselelerde iş birliği yapmasına güçlü bir medeniyet zemini sunmaktadır.

Türk Tarafıyla Çalışmaya Hazırız

Ortak ilerleme vizyonu, iki ülke arasında güçlü bir işbirliği dinamiği yaratmaktadır. Çin ve Türkiye, yükselen ekonomiler ve Küresel Güney’in önemli üyeleri olarak; ulusal yeniden canlanma, barışçıl kalkınma, adalet ve medeniyetler arası etkileşim gibi ortak hedefleri paylaşmaktadır.

Çin tarafı, Çin Devlet Başkanı Sayın Xi Jinping ile Türkiye Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan arasında varılan önemli mutabakatı aktif şekilde hayata geçirmek üzere Türk tarafıyla birlikte çalışmaya hazırdır. Barış, kalkınma, iş birliği ve karşılıklı kazanç eğilimlerini gözeterek, ülkelerin refah ve güçlü olması yolunda birbirini desteklemeyi ve Çin-Türkiye stratejik iş birliği ilişkilerini daha ileriye taşımayı hedeflemektedir.

Derin Bir Kültür Birikimi Var

Medeniyetler arasındaki önyargıların getirdiği olumsuzluklar var. Son zamanlarda Amerika ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını görüyoruz. Ankara’da Anadolu Medeniyetleri Müzesini gezdim. Diyebilirim ki Türkiye’de derin bir kültür birikimi var. Türkiye ve Çin birbirine mesafe olarak uzak olsa da aslında bağlılık olarak birbirlerine çok yakındır.

Katkı Sunmaya Hazırız

Mart 2023’te Çin Komünist Partisi Genel Sekreteri ve Devlet Başkanı Sayın Xi Jinping, Çin Komünist Partisi ile dünya siyasi partileri arası üst düzey diyalog toplantısının açılışında Küresel Medeniyetler Girişimi’ni ortaya koymuştur. Bu girişim, ülkelerin kaderlerinin giderek daha fazla iç içe geçtiği günümüzde, farklı medeniyetlerin bir arada var olması ve karşılıklı öğrenmesinin, insanlığın modernleşme sürecinde ve dünya medeniyetleri bahçesinin zenginleşmesinde vazgeçilmez bir rol oynadığını vurgulamaktadır.

Bu çerçevede; medeniyet çeşitliliğine saygı, insanlığın ortak değerlerinin teşviki, kültürel mirasın korunması ve yenilenmesi ile uluslararası sosyal ve kültürel etkileşim ve iş birliğinin güçlendirilmesi çağrısında bulunulmaktadır. Çin, uluslararası toplumla birlikte hareket ederek, dünya ülkeleri arasında beşeri etkileşim, kültürel kaynaşma ve halklar arasında gönül köprüsü kurma alanlarında yeni bir dönem başlatmaya; dünya medeniyetleri bahçesinin rengârenk, canlı ve dinamik bir şekilde gelişmesine katkı sunmaya hazırdır.

Etkileşimi Artırmalı

Çin ve Türkiye, ekonomik dönüşüm ve ulusal kalkınma sürecinin kritik bir aşamasındadır. Bu süreçte iki ülke, Küresel Medeniyetler Girişimi’ni hayata geçirme ve insanlık medeniyetinin ilerlemesine katkı sağlama yolunda beraber hareket eden iki ortaktır. Vatan Partisi tarafından kurulan bu araştırma merkezini memnuniyetle karşılıyor; merkezin, Çin’in önemli fikir ve girişimlerini anlamaya yönelik bir pencere ve Çin-Türkiye medeniyetler arası etkileşimini geliştiren bir platform haline gelmesini temenni ediyoruz.

Üç Temel Öneri

1. Fikir Alışverişini Derinleştirmek

Birincisi, fikir alışverişini derinleştirmek, medeniyetin ilerlemesini teşvik etmek ve Çin ile Türkiye’nin modernleşme inşasına akıl ve bilgi katkısı sunmak. Her iki ülkenin tarihsel birikiminden hareketle, geleneksel değerleri günümüz ihtiyaçlarıyla buluşturacak ve modernleşme süreçlerine katkı sunacak çalışmalar yapılmalıdır.

Araştırmalar yalnızca medeniyet konularıyla sınırlı kalmamalı; aynı zamanda dört küresel girişimler, insanlığın ortak topluluğu anlayışı, modernleşme anlayışı ve uygulanması, yönetişim deneyimleri gibi konular etrafında araştırma, tartışma ve karşılıklı öğrenme güçlendirilebilir. Böylece Çin ve Türkiye’nin modernleşme yolunda birlikte ilerlemesine akıl ve güç katkısı sunulabilir.

2. İşbirliği ve Diyaloğu Artırarak Halklar Arasında Köprü Kurmak

İkincisi, iş birliği ve diyaloğu artırarak halklar arasında köprü kurmak. Araştırma merkezi, siyaset, iş dünyası, akademi, sanat ve medya gibi farklı kesimleri bir araya getiren etkinlikler düzenlemeli, özellikle gençlerin katılımını teşvik ederek karşılıklı anlayış güçlendirilmelidir.

Çin ve Türkiye arasında beşeri etkileşim, kültürel kaynaşma ve halklar arası gönül bağlarının gelişiminde yeni bir dönem başlatılacaktır. Çin tarafına ait ilgili düşünce kuruluşları ve uzmanların araştırma merkezi faaliyetlerine katılımını teşvik etmeye hazırız; ayrıca merkezin yetkililerini Çin’e inceleme ve temaslarda bulunmak üzere davet etmekten memnuniyet duyarız.

3. Doğru Bir Medeniyet Anlatısı Oluşturmak

Üçüncüsü, doğru bir medeniyet anlatısı oluşturarak ortak bir anlayış geliştirmek.

Araştırma merkeziyle beraber, Çin ve Türkiye halkının birbirinin ortaya koyduğu fikir ve girişimleri daha iyi anlamasını teşvik etmeye; “ortak kader” anlayışının herkesçe bilinen, paylaşılan ve birlikte sahip çıkılan temel bir değer haline gelmesini sağlamaya hazırız.